Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển hạ tầng chiến lược, trong đó đường sắt được coi là trụ cột then chốt giúp giảm chi phí logistics, kết nối vùng và thúc đẩy tăng trưởng bền vững. Với nhu cầu vốn hàng chục tỷ USD cho các dự án metro và đường sắt cao tốc, FDI (Đầu tư trực tiếp nước ngoài) trở thành nguồn lực quan trọng bổ sung cho ngân sách, đồng thời thúc đẩy chuyển giao công nghệ và quản trị hiện đại.
Tiềm năng thị trường đường sắt Việt Nam
-
- Đường sắt Bắc – Nam cao tốc: Tổng vốn đầu tư dự kiến hơn 60 tỷ USD, là dự án hạ tầng lớn nhất lịch sử Việt Nam.
- Metro Hà Nội và TP.HCM: Các tuyến metro trọng điểm đang kêu gọi vốn từ Nhật Bản, Hàn Quốc, châu Âu.
- Đường sắt kết nối cảng biển – khu công nghiệp: Nhu cầu cấp thiết để giảm áp lực đường bộ, phục vụ xuất nhập khẩu.
Những con số này cho thấy thị trường đường sắt Việt Nam là “mảnh đất vàng” để thu hút FDI.
Cơ hội cho FDI
Xây dựng hạ tầng (EPC, PPP)
-
- Tham gia thi công tuyến cao tốc Bắc – Nam, metro, đường sắt liên vùng.
- Hình thức PPP (Đối tác công – tư) mở ra cơ hội hợp tác dài hạn.
- Tham gia thi công tuyến cao tốc Bắc – Nam, metro, đường sắt liên vùng.

Đầu tư vận hành
-
- Quản lý và khai thác ga, depot, trung tâm logistics.
- Mô hình kinh doanh dịch vụ gắn hạ tầng (bán lẻ, thương mại, TOD).
Cung cấp công nghệ & dịch vụ kỹ thuật
-
- Công nghệ tàu cao tốc, hệ thống MEP, PCCC.
- Giải pháp tín hiệu, điều khiển, an toàn.
- Công nghệ tàu cao tốc, hệ thống MEP, PCCC.
Xu hướng FDI toàn cầu và bài học cho Việt Nam
-
- Nhật Bản: Hỗ trợ vốn ODA cho tuyến metro Hà Nội, đi kèm chuyển giao công nghệ Shinkansen.
- Trung Quốc: Mở rộng hợp tác trong sáng kiến “Vành đai và Con đường”, thúc đẩy HSR xuyên Á.
- Châu Âu: Đưa vào công nghệ xanh, vật liệu bền vững, ưu tiên giảm phát thải carbon.
- Nhật Bản: Hỗ trợ vốn ODA cho tuyến metro Hà Nội, đi kèm chuyển giao công nghệ Shinkansen.
Bài học: Việt Nam cần vừa thu hút vốn, vừa tiếp nhận tri thức công nghệ và quản lý.
Thách thức và rủi ro
-
- Pháp lý: Cơ chế PPP còn phức tạp, thủ tục kéo dài.
- Tài chính: Yêu cầu vốn lớn, thời gian thu hồi 20–30 năm.
- Quản lý dự án: Cần nâng cao năng lực điều phối, minh bạch trong đấu thầu.
- Pháp lý: Cơ chế PPP còn phức tạp, thủ tục kéo dài.
Chính sách thu hút FDI
-
- Chính phủ khẳng định cam kết cải thiện môi trường đầu tư.
- Ưu đãi thuế và đất đai cho các dự án hạ tầng chiến lược.
- Hỗ trợ thủ tục để giảm rào cản cho nhà đầu tư quốc tế.
- Chính phủ khẳng định cam kết cải thiện môi trường đầu tư.
FDI là chìa khóa thúc đẩy hiện đại hóa hạ tầng đường sắt Việt Nam. Với tầm nhìn chiến lược, khung chính sách minh bạch và sự đồng hành của các doanh nghiệp trong nước như A-Connection, Việt Nam hoàn toàn có thể biến thách thức thành cơ hội, vươn lên thành trung tâm logistics – giao thông khu vực trong thập kỷ tới.